Category Archives: biblioclicks

1

Η ΔΙΕΡΜΗΝΕΑΣ – ANNETE HESS

«Η Διερμηνέας» αποτελεί το βιβλίο – ντεμπούτο της συγγραφέως Annette Hess και ήδη από τους πρώτους μήνες της κυκλοφορίας του χαρακτηρίστηκε ως διεθνές bestseller.

Στο επίκεντρο του μυθιστορήματος είναι η Eva Bruhn, μία περίπλοκη και στοχαστική γυναίκα που βρίσκεται στο μέσο μιας σημαντικής στιγμής στην Ιστορία. Η Eva είναι μεταφράστρια που ζει στην Φρανκφούρτη, και δεν ανησυχεί παρά για την πρώτη συνάντηση μεταξύ του πλούσιου μελλοντικού συζύγου της, Jurgen Schoormann, και των γονιών της, Ludwig και Edith Bruhn. Είναι ιδιαίτερα αγχωμένη για το πότε ο Jurgen θα τη ζητήσει σε γάμο από τον πατέρα της.

Ο Ludwig και η Edith Bruhn είναι ιδιοκτήτες του «Γερμανικού Μαγειρείου», ενός εστιατορίου σε έναν όχι και τόσο αριστοκρατικό δρόμο. Η Eva ζει σε ένα διαμέρισμα πάνω από το εστιατόριο με τους γονείς της, την υπέρβαρη και ελκυστική αδερφή της, την Annegret και τον πολύ μικρότερο αδερφό της, τον Stefan. Η Annegret είναι νοσοκόμα στο τοπικό νοσοκομείο που φροντίζει νεογέννητα βρέφη. Ο Stefan είναι κακομαθημένος και άτακτος.

Ο Jurgen ζει σε ένα αρχοντικό στα περίχωρα της Φρανκφούρτης. Είναι ο μοναχογιός ενός πολύ πλούσιου επιχειρηματία της Γερμανίας. Υπάρχει μια τέτοια διαφορά μεταξύ της οικογένειας Bruhn και της οικογένειας Schoormann, που η Eva αναρωτιέται αν μπορεί να γεφυρωθεί.

Κατά τη διάρκεια της πρώτης επίσκεψης του Jurgen στο σπίτι των Bruhn η Eva δέχεται ένα επείγον τηλεφώνημα εργασίας. Πιστεύει ότι δεν θα έχει παρά να μεταφράσει για άλλη μία φορά από τα Πολωνικά, κάποια αστική αγωγή σε σχέση με ελαττωματικά εξαρτήματα και για τις ζημιές που προκλήθηκαν σε κάποιο κινητήρα. Γρήγορα ανακαλύπτει ότι έκανε λάθος. Της ζητούν να μεταφράσει μαρτυρίες Πολωνών επιζώντων του Άουσβιτς…

«Και σε περίπτωση που δεχτείτε, αρχίστε να μαθαίνετε και το αναγκαίο λεξιλόγιο».
«Τι εννοείτε; Στρατιωτική ορολογία;»
«Όλες τις πιθανές λέξεις για το πώς μπορεί κανείς να σκοτώσει έναν άνθρωπο».

Η Δίκη του Άουσβιτς (στην Γερμανική γλώσσα ως der Auschwitz-Prozess, ή der zweite Auschwitz-Prozess, (= η δεύτερη Δίκη του Άουσβιτς)) ήταν μια σειρά από δίκες που διεξήχθησαν από τις 20 Δεκεμβρίου 1963 ως τις 19 Αυγούστου 1965 στο μέγαρο Bürgerhaus Gallus της Φρανκφούρτης με κατηγορούμενους είκοσι δύο άνδρες οι οποίοι, σύμφωνα με την Γερμανική νομοθεσία, είχαν ανάμιξη σε εγκληματικές ενέργειες που διαπράχθηκαν κατά το Ολοκαύτωμα στο Στρατόπεδο συγκέντρωσης Άουσβιτς – Μπιρκενάου . Οι άνδρες αυτοί χαρακτηρίστηκαν ως μεσαίοι ή χαμηλόβαθμοι αξιωματούχοι στο σύμπλεγμα του στρατοπέδου. Αντίθετα από την πρώτη δίκη του Άουσβιτς που έγινε το 1947 ενώπιον του Ανώτατου Εθνικού Δικαστηρίου της Πολωνίας, οι δίκες στη Φρανκφούρτη δεν βασίστηκαν στον νομικό ορισμό των εγκλημάτων κατά της Ανθρωπότητας, όπως αυτά αναγνωρίζονται από τη διεθνή νομοθεσία, αλλά σύμφωνα με τους νόμους της τότε Ομοσπονδιακής Γερμανίας.

Η Eva επηρεάζεται βαθύτατα καθώς μεταφράζει από τα Πολωνικά στα Γερμανικά τις μαρτυρίες των Πολωνών μαρτύρων κατηγορίας, αλλά δεν καταλαβαίνει γιατί οι γονείς της, η Edith και ο Ludwig, δεν φαίνεται να ενδιαφέρονται για τη δίκη. Η Eva μαζί με την υπόλοιπη ομάδα ταξιδεύει στο Άουσβιτς κι εκεί ανακαλύπτει τα μεγάλα και έως τότε καλά κρυμμένα μυστικά της οικογενείας της για το ρόλο του πατέρα της στη διάρκεια του πολέμου.

Στο boersenblatt.net , σε συνέντευξη που έδωσε η Hess αναφορικά με το πώς «γεννήθηκε» η ηρωίδα της η Eva, η συγγραφέας απάντησε :

«Άκουσα τις 400 ώρες της δίκης του Άουσβιτς πριν από μερικά χρόνια – αρχικά από καθαρό ενδιαφέρον. Εντυπωσιάστηκα βαθιά από μία Πολωνέζα διερμηνέα η οποία, με τον ήρεμο, ακριβή και αξιόπιστο τρόπο της, έδινε στους μάρτυρες ασφάλεια. Αυτή η γυναίκα συνέβαλε πολύ στο γεγονός ότι οι άνθρωποι βρήκαν τη δύναμη να αφηγηθούν τις κακές εμπειρίες τους μπροστά στους βασανιστές τους. Η δεύτερη έμπνευση για την Eva ήταν η μητέρα μου, γεννημένη το 1942, η οποία έκανε αφελώς και ανυποψίαστα σχέδια για το μέλλον τη δεκαετία του 1960: να παντρευτεί, να αποκτήσει παιδιά, να χτίσει ένα σπίτι. Θα μπορούσα να γράψω για το θέμα του Ολοκαυτώματος μέσα από μια αφελής προοπτική. Θέλω οι αναγνώστες να βιώσουν για άλλη μια φορά αυτό που εμείς οι άνθρωποι είμαστε ικανοί.»

Όταν η Hess ρωτήθηκε αναφορικά με την κυκλοφορία του βιβλίου της σε 20 χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ, και το τι σήμαινε αυτό για εκείνη, απάντησε:

«Είμαι συγκλονισμένη από την επιτυχία γιατί δεν το περίμενα καθόλου. Αλλά η ιστορία της Eva είναι προφανώς παγκόσμια. Η συνειδητοποίησή του ότι η ιστορία της χώρας σου συνδέεται άρρηκτα με την ιστορία της οικογένειάς σου είναι παγκόσμια.. Επειδή υπάρχουν στο παρελθόν σκοτεινά κεφάλαια σε κάθε χώρα (αν και δεν είναι συγκρίσιμα με τα εγκλήματα των Γερμανών). Και όλοι που ζουν σήμερα επηρεάζονται από την καταγωγή και την οικογένειά τους. Το Τραύμα παραλείπει γενιές και κληρονομείται. Το ξέρουμε τώρα. Επομένως, υπάρχει ανάγκη για αποκάλυψη και επεξεργασία της ιστορίας κάποιου. Επειδή μόνο έτσι το τραύμα μπορεί να επουλωθεί.»

Το βιβλίο κυκλοφόρησε στα Ελληνικά τον Απρίλιο του 2020 κι όσο κι αν είναι επώδυνο, πρέπει να διαβαστεί.
Ειρήνη Μανδηλαρά.

3

Yrsa Sigurdardottir – «Λύτρωση»

Ποια είναι η Yrsa Sigurdardottir; Η Yrsa είναι 57 χρονών, Ισλανδή, παντρεμένη , μητέρα δύο παιδιών, με διπλή εργασιακή ζωή. Αν και Πολιτικός μηχανικός στο επάγγελμα, το 1998 ξεκίνησε και συγγραφική καριέρα γράφοντας αστυνομικά μυθιστορήματα αλλά και παιδικά βιβλία. Τα βιβλία της έχουν αγαπηθεί πολύ εντός κι εκτός της πατρίδας της κι έχουν κερδίσει πολλά βραβεία όπως τα : Icelandic Children’s Book Prize, IBBY, Patrona Award και Icelandic Crime Fiction Award.

Η βασική ηρωίδα των αστυνομικών μυθιστορημάτων της Yrsa Sigurdardottir είναι η Thóra Gudmundsdóttir. Η Thóra είναι μία ανύπαντρη μητέρα, δικηγόρος στο επάγγελμα που διαμένει στην πρωτεύουσα της Ισλανδίας στο Reykjavik. Από το 2005 έως το 2015 έχουν εκδοθεί έξι συνολικά βιβλία με κεντρική πρωταγωνίστρια τη Thóra κι έχουν γνωρίσει τεράστια επιτυχία διεθνώς. Το 2017 γυρίστηκε σε ταινία το βιβλίο της Sigurdardottir «I Remember You» (Ισλανδικά: Ég man þig) σε σκηνοθεσία του Óskar Thór Axelsson. Το βιβλίο αυτό είναι ένα από τα τρία non-series novels της. Το 2014 η Yrsa εγκαινίασε μία ακόμη πολύ επιτυχημένη σειρά αστυνομικών βιβλίων με τον κεντρικό τίτλο Children’s House Series με πρωταγωνιστές το δίδυμο Freyja και Huldar. Τα βιβλία της σειράς έχουν φτάσει τους έξι τίτλους και μεταφράζονται σε περισσότερες από 30 χώρες σε ολόκληρο τον κόσμο. Στα Ελληνικά κυκλοφορούν μέχρι στιγμής τέσσερις τίτλοι της Yrsa, οι: «Εκδίκηση», «DNA», «Το Μήνυμα» και η «Λύτρωση».

Ένα κρύο χειμωνιάτικο βράδυ στο Reykjavik, η επίθεση και ο φόνος σε έναν κλειστό κινηματογράφο της Stella, ενός έφηβου κοριτσιού, μεταδίδεται ζωντανά στο Snapchat. Ο δολοφόνος παρουσιάζεται μεταμφιεσμένος με μια μάσκα του Darth Vader. Όταν αργότερα βρίσκεται το πτώμα της, φέρει τον αριθμό 2. Οι έρευνες των Freyia και Huldar οδηγούν στην αποκάλυψη ότι η Stella είναι υπεύθυνη για τον συστηματικό και περίπλοκο εκφοβισμό μίας συμμαθήτριας της μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Όταν η βίαιη επίθεση κατά ενός άλλου εφήβου, του Egill, μεταδίδεται επίσης στο Snapchat, εμφανίζεται το παράξενο μοτίβο ενός δολοφόνου αποφασισμένου να κάνει τα θύματα του να λένε «συγνώμη». Σύντομα αποκαλύπτεται ότι κι ο Egill ήταν κι αυτός εκφοβιστής που στόχευε ένα μικρότερο αγόρι με υβριστικά κείμενα. Όταν ανακαλύπτεται το πτώμα του Egill, με την επισήμανση αριθ. 3, η αστυνομία ανησυχεί ότι πρέπει να υπάρχει τουλάχιστον ένα ακόμη πτώμα που δεν έχει ακόμη ανακαλυφθεί.

Η «Λύτρωση» εκδόθηκε στα Ελληνικά τον Ιανουάριο του τρέχοντος έτους και είναι το τρίτο βιβλίο της Children’s House Series. Η λίγο μπερδεμένη και πολύ απογοητευμένη παιδοψυχολόγος Freyja κι ο προβληματικός αστυνομικός ντετέκτιβ Huldar ενώνουν για άλλη μία φορά τις δυνάμεις τους προσπαθώντας να πιάσουν έναν serial killer.

Η σχέση των Freyja και Huldar, παρόλο που δεν βρίσκεται στο επίκεντρο του βιβλίου, θα μας απασχολήσει αρκετά. Τους βλέπουμε να δουλεύουν μαζί και μπορούμε να νιώσουμε την ένταση που υπάρχει μεταξύ τους. Η έντονη σχέση τους προσθέτει ένα συναισθηματικό βάθος στην ιστορία. Από τότε που είχαν εκείνο το παθιασμένο one-night stand η Freyja χαρακτηρίζει τον Huldar σαν «τον λάθος άνθρωπο στο σωστό κορμί» και προσπαθεί να τον αποφύγει. Ο περισσότερο συναινετικός Huldar παραμένει ωστόσο θαυμαστής της.

Ο δολοφόνος δημοσιεύει φρικτές εικόνες στο Snapchat ανακοινώνοντας τις απαγωγές, τα βασανιστήρια και τις σφαγές εφήβων cyberbullies. Το ειρωνικό είναι ότι, οι εικόνες αυτές αναρτώνται στους λογαριασμούς των φίλων των δολοφονημένων, κάποιοι εκ των οποίων υπήρξαν κι οι ίδιοι θύματα των εκφοβιστών.

Οι εκφοβιστές χρησιμοποιούσαν το συγκεκριμένο μέσο για να απομονώσουν και να εκφοβίσουν τα θύματα τους και τώρα το μέσο αυτό γίνεται ο «μάρτυρας» των τραγικών τελευταίων τους στιγμών…

Όλοι γνωρίζουμε σήμερα το πόσο μακριά μπορούν να φτάσουν οι επιπτώσεις του cyberbulling, πόσο δραματικές διαστάσεις μπορεί να πάρουν, το βιβλίο αυτό δεν μας δείχνει μόνο πόσο οδυνηρές και βαθιές είναι οι ουλές του εκφοβισμού στην ψυχοσύνθεση και στο συναίσθημα κάποιου, αλλά και το πώς μπορεί να επηρεάσει όλους όσους βρίσκονται γύρω από το άτομο αυτό. Σε τι έκταση και με ποιο τρόπο θα αντιδράσουν τα αγαπημένα πρόσωπα αυτών που επηρεάζονται;

H Yrsa εκτός από βασίλισσα του Nordic Crime είναι και μία αριστοκρατική δημιουργός αγχωτικών κι ενοχλητικών ιστοριών. Η «Λύτρωση» είναι ένα βιβλίο που δεν είναι εύκολο να διαβαστεί γιατί, αντιμετωπίζοντας το απαίσιο θέμα του εκφοβισμού, αγγίζει έναν από τους χειρότερους φόβους κάθε γονέα. Η συγγραφέας κατηγορεί το Ισλανδικό εκπαιδευτικό σύστημα ως ανίκανο να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων απογοητεύοντας συνεχώς τους μαθητές του. Κατηγορεί επίσης εκείνους τους γονείς που καλλιεργούν μία δυσλειτουργική οικογενειακή ζωή και ένα ιατρικό προσωπικό που κρύβει με εγωιστικό τρόπο ζωτικά μυστικά. Μα πάνω από όλα η Yrsa αποκαλύπτει απερίφραστα τον βασανιστικό πόνο που αισθάνονται τα θύματα των εκφοβιστών.

Τόσο οι πρωταγωνιστές αυτής της νουβέλας όσο κι οι κομπάρσοι της συνθέτουν κάτι που νομίζουμε ότι είναι μία απλή υπόθεση, πλην όμως αποδεικνύεται πως είναι οτιδήποτε άλλο. Δεν υπάρχουν εδώ άρτιες, στρογγυλεμένες προσωπικότητες. Οι ήρωες βγαίνουν από τις σκιές με τα ελαττώματα τους, τις ανασφάλειες τους, τα άγχη και τις εμμονές τους. Και κάπου εκεί βλέπουμε και κάποια καλοσύνη.

«Η έμπνευση για τη Λύτρωση ήρθε όταν διάβασα μια πολύ θλιβερή είδηση για την αυτοκτονία ενός νεαρού αγοριού στην Ισλανδία. Το παιδί, ηλικίας 11 χρονών, είχε πέσει θύμα bullying. Η ζωή του είχε γίνει τέτοια κόλαση που θεώρησε τον θάνατο καλύτερη επιλογή από το να συνεχίσει να ζει. Σε μια χώρα που δεν θα έπρεπε να υπάρχουν πολλά να παραπονεθεί κανείς και όλοι να έχουν την ευκαιρία να ζήσουν μια καλύτερη ζωή, βρήκα ένα τέτοιο συμβάν καταφανώς τραγικό. Είμαι αρκετά τυχερή να μην έχω δεχτεί ποτέ bullying ούτε ως παιδί ούτε ως ενήλικη και επίσης, κάτι που θεωρώ ακόμα πιο σημαντικό, ούτε στα παιδιά μου έχει συμβεί κάτι τέτοιο. Ωστόσο έχω φίλους και συγγενείς που δεν έχουν σταθεί τόσο τυχεροί. Μέσα από τις δικές τους εμπειρίες έχω δει τι κάνει το bullying σε μια οικογένεια, και πιο συγκεκριμένα στο παιδί που υπήρξε θύμα του. Τα παιδιά εκείνα, όπως άλλωστε όλα που έχουν πέσει θύματα τέτοιας συμπεριφοράς, δεν έκαναν τίποτα για να αξίζουν την άσχημη μεταχείριση και τον εξευτελισμό από τους γύρω τους…» θα εκμυστηρευτεί η Yrsa μεταξύ άλλων για την αφετηρία της έμπνευσης της.

Συνιστώ το βιβλίο αυτό όχι μόνο στους λάτρεις των σκοτεινών αστυνομικών μυθιστορημάτων, αλλά στους αναγνώστες που τους ενδιαφέρει το σοβαρότατο ζήτημα του bullying. Η γρήγορη και καταιγιστική πλοκή του με έκανε να τελειώσω τις κοντά 450 σελίδες του σε τρεις μόνο ημέρες!

Καλή ανάγνωση!

Ειρήνη Μανδηλαρά

www.books.gr

Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΩΝ ΚΟΣΜΩΝ του H.G. WELLS

Παρακαλώ προσδεθείτε. Έτοιμοι; Ας ταξιδέψουμε λοιπόν. Όχημα μας ένα από τα λογοτεχνικά διαμάντια του προπερασμένου αιώνα. Ελάτε να παρακολουθήσουμε από κοντά τον Πόλεμο των Κόσμων.

«Κανείς δε θα το πίστευε, στα τέλη του δεκάτου ενάτου αιώνα, ότι ο κόσμος αυτός παρακολουθούνταν στενά και με προσο¬χή από διάνοιες ανώτερες της ανθρώπινης, κι ωστόσο θνητές όσο κι εκείνη· ότι όσο οι άνθρωποι ασχολούνταν με τις κάθε λο¬γής έγνοιες τους, αποτελούσαν επίσης αντικείμενο ενδελεχούς εξέτασης και μελέτης, ίσως ακόμα και τόσο στενά όσο ένας άν¬θρωπος με μικροσκόπιο μπορεί να περιεργάζεται τα εφήμερα πλάσματα που κατακλύζουν και πολλαπλασιάζονται μέσα σε μια σταγόνα νερό. Μακαρίως καταγίνονταν οι άνθρωποι ανά τον πλανήτη με τις μικρές τους υποθέσεις, απόλυτα γαλήνιοι στη βε¬βαιότητά τους για την εξουσία τους επί της ύλης…»

Βρισκόμαστε σε μία από τις μικρές πόλεις της Αγγλικής εξοχής που ονομάζεται Woking. Και γιατί σε αυτή τη μικρή πόλη; Μα εκεί είναι το σπίτι του ανώνυμου αφηγητή αυτής της συναρπαστικής ιστορίας. Ο αφηγητής μας είναι συγγραφέας, φιλόσοφος και ερασιτέχνης αστρονόμος. Υπήρξε ένας από τους πρώτους ανθρώπους που παρατήρησε κάποιες ιδιαιτερότητες στην επιφάνεια του πλανήτη Άρη και κάνοντας κάποιους απλούς για τον ίδιο συσχετισμούς, αντιλήφθηκε ότι οι Αρειανοί ξεκινούσαν μία εισβολή.

«…Καθώς ο Άρης πλησίαζε στην αντίθεση, ο Λαβέλ της Ιάβας έβαλε φωτιά στα τη¬λεγραφικά δίκτυα ανταλλαγής αστρονομικών δεδομένων με την πληροφορία για μια τεραστίων διαστάσεων έκρηξη πυρακτω¬μένων αερίων επάνω στον πλανήτη. Είχε συμβεί γύρω στα μεσά¬νυχτα, 12 του μηνός· και το φασματοσκόπιο, στο οποίο αμέσως κατέφυγε, έδειξε μια μάζα φλεγόμενων αερίων, κυρίως υδρογό¬νου, που κινούνταν με απίστευτη ταχύτητα προς τη Γη. Στις δώ¬δεκα και τέταρτο, η πύρινη μάζα είχε πάψει να είναι ορατή. Ο Λα¬ βέλ τη συνέκρινε με μια κολοσσιαία τολύπη φωτιάς που ξεπήδη¬σε απότομα και βίαια μέσα από τον πλανήτη, “σαν καυτά αέρια που εκτινάσσονται από όπλο”».

Ο αφηγητής είναι ένας απλός άνθρωπος που κάθε αναγνώστης είναι σε θέση να τον συμπαθήσει. Εργαζόταν όταν εισέβαλαν οι Αρειανοί, ξεκινά να αναζητεί τη σύζυγο του και προσπαθεί να επιβιώσει σε ένα κόσμο κι ένα περιβάλλον που έχει αλλάξει ξαφνικά και δραματικά. Δέκα προερχόμενοι από τον Άρη φλεγόμενοι κύλινδροι προσγειώνονται στην Αγγλική ύπαιθρο. Οι κύλινδροι ανοίγουν κι οι δυσκίνητοι πάνω σε τρίποδα Αρειανοί αρχίζουν να περιφέρονται στο τοπίο κατακαίγοντας με τις θερμικές τους ακτίνες όποιον κι ότι βρίσκεται στο δρόμο τους. Η Ανθρωπότητα αποδεικνύεται ανίσχυρη στη σφοδρή και κακόβουλη αυτή επίθεση κι οι Αρειανοί αποκτούν εύκολα τον έλεγχο. Οι Αρειανοί είναι τρομακτικά, σκουληκόμορφα τέρατα με διογκωμένα, σκοτεινά μάτια και με δεκαέξι μακριά, ευκίνητα πλοκάμια που προεξέχουν από το χωρίς χείλια στόμα τους. Ωστόσο είναι πολύ πιο εξελιγμένοι από τους ανθρώπους και θέλουν να μετατρέψουν τη Γη σε πεδίο σίτισης. Διψούν για ζωντανό αίμα και προτίθενται να τραφούν με ανθρώπους.

Ο αφηγητής καταφέρνει κι επιβιώνει της εισβολής. Η παρατεταμένη έκθεση του στις φρικαλεότητες των Αρειανών παραλίγο να του κοστίσουν την λογική του. Μετά από πολλές περιπέτειες και σίγουρος πια ότι οι Αρειανοί δεν μπορούν να ηττηθούν, σχεδιάζει μία υπόγεια ζωή. Θα προσπαθήσει να επιζήσει στους υπονόμους όσο το δυνατόν μακρύτερα από τους νέους κυρίαρχους του πλανήτη. Πότε όμως δεν θα καταφέρει να αποδεχτεί την ιδέα μίας τέτοιας υπανθρώπινης ύπαρξης. Εκπλήσσεται ωστόσο όταν σύντομα συναντά κάποια νεκρά σώματα Αρειανών και συνειδητοποιεί το τι ήταν αυτό που τα σκότωσε…

Ο ανώνυμος αφηγητής συνήθως θεωρείται ότι είναι ο ίδιος ο H.G.Wells. Σύγχρονοι αναλυτές του «Ο Πόλεμος των Κόσμων» τον συγκρίνουν με τον Ευρωπαϊκό ιμπεριαλισμό και την επέκταση του, η οποία βασίζεται στην ανώτερη τεχνολογία. Ο Wells μέσω του έργου του μας παρέχει την πρώτη λογοτεχνική περιγραφή του σύγχρονου μηχανοποιημένου πολέμου. Οι εικόνες των πόλεων που εξαφανίστηκαν με όπλα μαζικής καταστροφής ήταν καταπληκτικές και προφητικές. Αυτή η εν πολλοίς επιστημονικής φαντασίας νουβέλα προανήγγειλε έναν αιώνα άνευ προηγουμένου καταστροφής, τον εκτοπισμό ολόκληρων ανθρώπινων πληθυσμών και τη χρήση της τεχνολογίας ως εργαλείου εξαθλίωσης.

Ο Wells πίστευε, βεβαίως, ότι η επιστήμη και η τεχνολογία του 20ού αιώνα θα κάνουν αξιοσημείωτες ανακαλύψεις, αλλά συγχρόνως έγραψε μια σειρά από μυθιστορήματα που προέβλεπαν έναν καταστροφικό πόλεμο. «Ο Πόλεμος των Κόσμων» είναι μία προειδοποίηση, μία ανίχνευση για τη θέση της ανθρωπότητας στο σύμπαν και μία συμβουλή κατά της αυταρέσκειας.

Ο Πόλεμος των Κόσμων δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά σε συνέχειες στο Pearson’s Magazine το 1897. Ο πλήρης τόμος δημοσιεύτηκε από τον William Heinemann το 1898. Μετά τη δημοσίευσή του, το έργο έγινε γενικά δεκτό με πολύ θετικές κριτικές τόσο από τους αναγνώστες όσο και από τους κριτικούς. Μεταφέρθηκε δύο φορές στον κινηματογράφο. Την πρώτη φορά το 1953 με σκηνοθέτη τον Μπάιρον Χάσκιν και πρωταγωνιστή τον Τζιν Μπάρι και τη δεύτερη φορά το 2005 με σκηνοθέτη τον Στίβεν Σπίλμπεργκ και πρωταγωνιστή τον Τομ Κρουζ.

Το βιβλίο στην Ελληνική γλώσσα έχει κυκλοφορήσει σε πολλές εκδόσεις μεταξύ άλλων από τους: Γαβριηλίδης (1993), Ερατώ (2003/2015), Άγκυρα (2006), Μίνωας (2006), Οξύ (2018) και Ψυχογιός (2019). Στα Αγγλικά προτείνω την revised edition 2011 από τις εκδόσεις Penguin «The War of the Worlds».

Καλή ανάγνωση!

Ειρήνη Μανδηλαρά

«Λιαντίνης Έζησα έρημος και ισχυρός» του Δημήτρη Αλικάκου.

«Φεύγω αυτοθέλητα. Αφανίζομαι όρθιος, στιβαρός και περήφανος. Η τελευταία μου πράξη έχει το νόημα της διαμαρτύρησης για το κακό που ετοιμάζουμε εμείς οι ενήλικοι στις αθώες νέες γενεές που έρχουνται. Ζούμε τη ζωή μας τρώγοντας τις σάρκες τους. Ένα κακό αβυσσαλέο στη φρίκη του. Η λύπη μου γι’ αυτο το έγκλημα με σκοτώνει».

Ιούνιος 1998. Η Ελλάδα συγκλονισμένη παρακολουθεί τις έρευνες για τον εντοπισμό του καθηγητή και συγγραφέα Δημήτρη Λιαντίνη. Ο μεγάλος Λάκωνας ανέβηκε στον αγαπημένο του Ταΰγετο την 1η του μηνός όπως συνήθιζε, με τη διαφορά πως ετούτη τη φορά δεν επρόκειτο να επιστρέψει.

Ένα μικρό βιογραφικό για τον στοχαστή, φιλόσοφο και πρωταγωνιστή αυτού του βιβλίου.
Ο Δημήτρης Λιαντίνης γεννήθηκε στις 23 Ιουλίου του 1942 στην Λιαντίνα Λακωνίας Το επώνυμό του ήταν Νικολακάκος, το οποίο άλλαξε σε Λιαντίνης καθώς ο τόπος καταγωγής του είναι το χωριό Λιαντίνα της Λακωνίας. Το 1966 αποφοίτησε από το Τμήμα Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής Αθηνών. Σπούδασε κλασσικές γνώσεις και ανθρωπολογία. Τον Οκτώβριο του 1970 μετέβη στο Μόναχο, όπου παρέμεινε μέχρι το 1972 και σπούδασε τη γερμανική γλώσσα, διδάσκοντας συγχρόνως ως φιλόλογος στο ιδιωτικό ελληνικό σχολείο της Otto Gesellschaft του Μονάχου. Το 1975 διορίστηκε βοηθός στο Εργαστήριο Παιδαγωγικής του Πανεπιστημίου Αθηνών του οποίου το 1978 έγινε Διδάκτωρ. Υπήρξε από το 1975 μέχρι το 1998 βοηθός, επιμελητής, λέκτορας, επίκουρος καθηγητής και αναπληρωτής καθηγητής της Φιλοσοφίας της Aγωγής και της Διδακτικής των ελληνικών μαθημάτων στον Τομέα Παιδαγωγικής του Τμήματος Φ.Π.Ψ. του Πανεπιστημίου Αθηνών. Ήταν συγγραφέας εννέα βιβλίων με φιλοσοφικό και παιδαγωγικό περιεχόμενο. Επίσης απέδωσε στην ελληνική το «Ίδε ο Άνθρωπος» του Νίτσε. Το 1973 παντρεύτηκε την καθηγήτρια θεολογίας Νικολίτσα Γεωργοπούλου. Από το γάμο τους απέκτησαν μια κόρη.

Ο συγγραφέας του βιβλίου Δημήτρης Αλικάκος γεννήθηκε το 1967 και σπούδασε στο τμήμα του «Ελληνικού Πολιτισμού» του Ελεύθερου Ανοιχτού Πανεπιστημίου. Δούλεψε ως ρεπόρτερ σε ηλεκτρονικά και έντυπα Μ.Μ.Ε. Σε συνέντευξη του με αφορμή την κυκλοφορία της 2ης εμπλουτισμένης έκδοσης του βιβλίου αποκάλυψε ότι, έως τις πρώτες μέρες του Ιουνίου του 1998 δεν γνώριζε τον καθηγητή Λιαντίνη. Ως ρεπόρτερ του ΣΚΑΙ εκείνη τη εποχή κλήθηκε να καλύψει το γεγονός της εξαφάνισης του….

Χάρη στο βιβλίο «Λιαντίνης: Έζησα έρημος και ισχυρός» (εκδ. Λιβάνης Μάιος 2006 & εκδ. Ελευθερουδάκης 2η εμπλουτισμένη έκδοση Δεκέμβριος 2016) έρχεται για πρώτη φορά στο φως η ζωή του πολυσυζητημένου στοχαστή, που η εξαφάνιση του έγινε πρώτη είδηση το καλοκαίρι του 1998. Ανέκδοτες προσωπικές επιστολές που φανερώνουν μια σπάνια στάση ζωής, συνεντεύξεις με ανθρώπους που τον γνώρισαν, σημειώσεις του, προσωπικά ημερολόγια, φωτογραφίες, ντοκουμέντα και μία μαρτυρία- αποκάλυψη φωτίζουν το χρονικό της ζωής και του σχεδίου του. Το εξαιρετικά ενδιαφέρον βιβλίο διαβάζεται και ως βιογραφία αλλά και ως μυθιστόρημα (που τυχαίνει να περιγράφει αληθινά γεγονότα). Η συναρπαστική αφήγηση φωτίζει μια ιστορία ζωής που άλλοτε θυμίζει δράμα, άλλοτε περιπέτεια μυστηρίου κι άλλοτε φιλοσοφική αποκάλυψη.

Ο καθηγητής Λιαντίνης χαρακτηρίστηκε από πολλούς ως ένας «επικίνδυνος» παιδαγωγός. Ήταν αυστηρός και γεμάτος αντιφάσεις. Άλλοτε απαιτητικός από τους άλλους αλλά και γεμάτος κατανόηση. Γεγονός είναι ότι, άσχετα εάν συμφωνεί κανείς με τις ιδέες και τα πιστεύω του, σχεδόν πάντα προκαλεί το θαυμασμό για την ιδιοφυΐα και την δυνατή προσωπικότητα του. Υπήρξε λάτρης του αρχαιoελληνικού πνεύματος και των μεγάλων κλασσικών. Είχε μεγάλη αγάπη στους νέους, τους οποίους και συμβούλευε να κλείσουν τις τηλεοράσεις, να διαβάζουν βιβλία και να ερωτεύονται!

Το σημαντικότερο έργο του, που αποτέλεσε και το κύκνειο άσμα του, υπήρξε η «Γκέμμα» Η «Γκέμμα» (εκδόσεις Βιβλιογονία Δεκέμβριος 2006) είναι ένα έργο καθαρής φιλοσοφικής σκέψης κι έχει σαν κεντρική ιδέα του το «πως γίνεσαι άνθρωπος». Έχει χαρακτηριστεί σαν ένας φιλοσοφικός, ποιητικός και λογοτεχνικός θησαυρός. Ακολουθούν κάποια χαρακτηριστικά αποσπάσματα: «Όποιος πιστεύει στο θεό, έχει μέσα του ένα νεκρό θεό. Όποιος δεν πιστεύει στο θεό, έχει μέσα του ένα νεκρό άνθρωπο. Όποιος πιστεύει αλλά και δεν πιστεύει στο θεό, έχει μέσα του ζωντανό το νόμο της φύσης. Απλά, καταληπτά, και στα μέτρα του ανθρώπου ζει το θαύμα του κόσμου.»
«Μια είναι η αιτία που κάνει το θάνατο την πικρότερη πίκρα μας. Είναι η γνώση πως το ασώματο ταξίδι μας δεν έχει πηγαιμό. Αλλά ούτε και γυρισμό. Με το θάνατο για στερνή φορά και πρώτη ο άνθρωπος περνά στην πατρίδα του πάντα και του πότε. Το τι θα σε καλωσορίσει εκεί που θα πας είναι ιδέα μηδενική, μπροστά στην άπειρη ιδέα του τι αποχαιρετάς εδώ που φεύγεις. Στο αναποδογύρισμα αυτού του διαλεκτικού σχήματος οι θρησκείες στηρίξανε την πανουργία της κυριαρχίας τους.»
«Το γεγονός του θανάτου είναι για τον καθένα από μας το ατομικό όριο του απόλυτου. Είναι ο βαθμό μείον 273 όχι στην κλίμακα της θερμότητας, αλλά στην κλίμακα του ανθρωπολογικού Μηδέν. Από τη στιγμή που θα πεθάνω περιέρχομαι αστραπιαία στην ίδια κατάσταση, που βρίσκεται εκείνος που δεν εγεννήθηκε ποτές.»
«Νέκυια σημαίνει να ζήσεις ζωντανός σε όλη τη ζωή σου τη γνώση και τη λύπη του θανάτου σου εδώ στον απάνω κόσμο. Νέκυια σημαίνει να στοχαστείς και να ζήσεις τη ζωή σου όχι μισή αλλά ολόκληρη. Με την απλή, δηλαδή και τη βέβαιη γνώση ότι ενώ υπάρχεις ταυτόχρονα δεν υπάρχεις. Ότι ενώ ζεις αυτό που είσαι, δηλαδή ζωντανός του σήμερα, ταυτόχρονα ζείς κι αυτό που δεν είσαι δηλαδή το νεκρός του αύριο. Η ζωή σου στην ουσία της είναι η δυνατότητα και η δικαιοδοσία της φαντασίας σου. Όχι άλλο.»

Ο Λιαντίνης υποστήριζε ότι «Ο θάνατος είναι το σημαντικότερο πρόβλημα της φιλοσοφίας. Φιλοσοφία εστί μελέτη θανάτου. Ένα είναι βέβαιο και ασφαλές, απόλυτο ότι κάποια μέρα θα πεθάνουμε». Σε όλη του τη ζωή αγωνίστηκε να ξεπεράσει το φόβο του θανάτου, να συμβιβαστεί με τη σκοτεινή του άβυσσο και κατάφερε να μετατρέψει την αγωνία του σε γαλήνη. Ίσως για αυτό επέλεξε να φύγει από τη ζωή στα 56 του χρόνια στο απόγειο της πνευματικής του ολοκλήρωσης. Ήταν πλέον έτοιμος να κοιτάξει το θάνατο στα μάτια…
Κατόπιν επιθυμίας του ο συγγενής του Παναγιώτης Νικολαράκος οδήγησε τη κόρη του καθηγητή Διοτίμα στη μικρή σπηλιά όπου είχε αποσυρθεί για να πεθάνει, επτά χρόνια μετά το θανάτο του. Αξίζει το κόπο να διαβάσουμε ολόκληρη την επιστολή που άφησε ο Λιαντίνης στη θυγατέρα του. Μία παρακαταθήκη για όλους μας:

«Διοτίμα μου,
Φεύγω αυτοθέλητα. Αφανίζομαι όρθιος, στιβαρός και περήφανος. Ετοίμασα τούτη την ώρα βήμα- βήμα ολόκληρη τη ζωή μου, που υπήρξε πολλά πράγματα, αλλά πάνω από όλα εστάθηκε μια προσεκτική μελέτη θανάτου. Τώρα που ανοίγω τα χέρια μου και μέσα τους συντρίβω τον κόσμο, είμαι κατάφορτος με αισθήματα επιδοκιμασίας και κατάφασης.
Πεθαίνω υγιής στο σώμα και στο μυαλό, όσο καθαρό είναι το νωπό χιόνι στα όρη και το επεξεργασμένο γαλάζιο διαμάντι. Να ζήσεις απλά, σεμνόπρεπα, και τίμια, όπως σε δίδαξα. Να θυμάσαι ότι έρχουνται χαλεποί καιροί για τις νέες γενεές. Και είναι άδικο και μεγάλο παράξενο να χαρίζεται τέτοιο το δώρο της ζωής στους ανθρώπους, και οι πλείστοι να ζούνε μέσα στη ζάλη αυτού του αστείου παραλογισμού. Η τελευταία μου πράξη έχει το νόημα της διαμαρτύρησης για το κακό που ετοιμάζουμε εμείς οι ενήλικοι στις αθώες νέες γενεές που έρχουνται. Ζούμε τη ζωή μας τρώγοντας τις σάρκες τους. Ένα κακό αβυσσαλέο στη φρίκη του. Η λύπη μου γι’ αυτό το έγκλημα με σκοτώνει. Να φροντίσεις να κλείσεις με τα χέρια σου τα μάτια της γιαγιάς Πολυτίμης, όταν πεθάνει. Αγάπησα πολλούς ανθρώπους. Αλλά περισσότερο τρεις. Το φίλο μου Αντώνη Δανασσή, τον αδερφοποιτό μου Δημήτρη Τρομπουκη, και τον Παναγιώταρο το συγγενή μου, γιο και πατέρα του Ηρακλή.
Κάποια στοιχεία από το αρχείο μου το κρατά ως ιδιοκτησία ο Ηλίας Αναγνώστου.
Να αγαπάς τη μανούλα ως την τελευταία της ώρα. Υπήρξε ένας υπέροχος άνθρωπος για μένα, για σένα, και για τους άλλους. Όμως γεννήθηκε με μοίρα. Γιατί της ορίστηκε το σπάνιο, να λάβει σύντροφο στη ζωή της όχι απλά έναν άντρα, αλλά τον ποταμό και τον άνεμο. Το γράμμα του αποχαιρετισμού που της έγραψα το παίρνω μαζί μου. Σας αφήνω εσένα, τη μανούλα και το Διγενή*, το σπίτι μου δηλαδή, που του στάθηκα στύλος και στέμμα, Γκέμμα πες, σε υψηλούς βαθμούς ποιότητας και τάξης. Στην μεγαλύτερη δυνατή αρνητική εντροπία. Να σώζετε αυτή τη σωφροσύνη και αυτή την τιμή. Θα δοκιμάσω να πορευτώ τον ακριβό θάνατο του Οιδίποδα. Αν όμως δεν αντέξω να υψωθώ στην ανδρεία που αξιώνει αυτός ο τρόπος, και ευρεθεί ο νεκρός μου σε τόπο όχι ασφαλή, να φροντίσεις με τη μανούλα και το Διγενή*, να τον κάψετε σε ένα αποτεφρωτήριο της Ευρώπης.

Έζησα έρημος και ισχυρός.
Λιαντίνης
Τη μέρα που θα πέσω έδωσα εντολή
να στεφανωθούν οι μορφές**
Σολωμού στη Ζάκυνθο κ’ Λυκούργου στη Σπάρτη.»

Ο επίλογος. Η μητέρα του γνώριζε ότι είχε σκοπό να πεθάνει και του είχε ζητήσει να περιμένει μερικά χρόνια για να πεθάνει πρώτα αυτή, αλλά ο Λιαντίνης δεν το δέχτηκε. Σύμφωνα με δελτίο τύπου της Αστυνομικής Διεύθυνσης Λακωνίας στην κορυφή του Ταυγέτου στη θέση «Πόρτες» και ύστερα από αναφορές πολιτών βρέθηκε σκελετός ανδρός. Το εύρημα ήταν ένας σκελετός ξαπλωμένος σε μια σπηλιά περίπου 1 μέτρο βάθος με την πλάτη προς τα κάτω και κοιτάζοντας τον ουρανό. Η σπηλιά ήταν σκεπασμένη με πέτρες, ενώ δίπλα βρέθηκαν τσιγάρα, στυλό, μία μισογεμάτη φιάλη αγιορείτικο κρασί, ένας φακός, τα ρούχα του σε όχι και τόσο καλή κατάσταση και μία σύριγγα με 2 αμπούλες πιθανόν με δηλητήριο. Αργότερα έγινε εξέταση DNA όπου πιστοποίησε πως πρόκειται για τον Δημήτρη Λιαντίνη.

Ειρήνη Μανδηλαρά.

1

Με αφορμή την Ημέρα Μνήμης του Ολοκαυτώματος ( 27 Ιανουαρίου).

Andrew Nagorski. Ο εξαίρετος δημοσιογράφος-συγγραφέας των βιβλίων του Β’ΠΠ.

Ο Andrew Nagorski είναι ένας από τους πιο φημισμένους Αμερικανούς δημοσιογράφους. Υπήρξε συντάκτης του Newsweek για πάνω από τρεις δεκαετίες. Από το 2008 έως το 2014 υπήρξε αντιπρόεδρος του EastWest Institute, ενός think tank διεθνών σχέσεων. Έχει γράψει αρκετά ιστορικά βιβλία όπως τα Hitlerland, The latest battle και Last Stop to Vienna.

Πριν από τρία χρόνια εξέδωσε το βιβλίο του The Nazi Hunters, (ΔΤ https://bit.ly/2R3Raji )
το οποίο μπήκε στα ιστορικά bestsellers list. Στα Ελληνικά κυκλοφόρησε το ίδιο έτος (2016) από τις εκδόσεις Μεταίχμιο με τίτλο «Οι Κυνηγοί των Ναζί – Η καταδίωξη των εγκληματιών του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου».

Το βιβλίο περιγράφει τις προσπάθειες αναγνωρισμένων κυνηγών Ναζί όπως οι Simon Wiesenthal, Tuvia Friedman, Elizabeth Holtzman, Beate και Serge Klarsfeld αλλά και λιγότερο γνωστών κυνηγών όπως οι Benjamin Ferencz, ο Fritz Bauer, William Denson, Michael Musmanno και Jan Sehn.

Μετά το τέλος του πολέμου, οι συμμαχικές κυβερνήσεις ασχολήθηκαν με την πρόληψη της εξάπλωσης του Σοβιετικού Κομμουνισμού. Η δημιουργία της Δυτικής Γερμανίας έγινε ένα σημαντικό εμπόδιο καθώς και μια βιτρίνα στον συνεχώς εξελισσόμενο Ψυχρό Πόλεμο. Ωστόσο, πολλοί Ναζί, οι οποίοι κανονικά θα είχαν συλληφθεί και (κατα)δικαστεί ως εγκληματίες πολέμου, έγιναν τώρα ζωτικοί παράγοντες της Δύσης στον αγώνα κατά του Κομμουνισμού και vice versa. Ο Nagorski σημειώνει ότι στο τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου υπήρχαν περίπου οκτώ εκατομμύρια Γερμανοί που ήταν μέλη του Ναζιστικού Κόμματος, οδηγώντας τους Συμμάχους να καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι ήταν σχεδόν αδύνατο να τους εξετάσουν όλους, ειδικά επειδή πολλοί από αυτούς ήταν χρήσιμοι στον αγώνα κατά της Σοβιετικής Ένωσης. Αποφασίστηκε λοιπόν να τεθεί σε δίκη μόνο η ανώτατη βαθμίδα των ναζιστών ηγετών. Ο Nagorski αναφέρει ένα σημείωμα, ένα μυστικό τηλεγράφημα που στάλθηκε από το γραφείο σχέσεων της British Commonwealth στο Λονδίνο στα μέλη της Κοινοπολιτείας και το οποίο εξορθολογούσε την κατάσταση και προέτρεπε την δίωξη περιορισμένου αριθμού Ναζιστών εγκληματιών πολέμου: «Κατά την άποψή μας, η τιμωρία εγκληματιών πολέμου είναι θέμα αποθάρρυνσης των μελλοντικών γενεών από το να αντιμετωπίζουμε την τιμωρία κάθε ένοχου ατόμου […] είμαστε πεπεισμένοι ότι είναι πλέον απαραίτητο να ξεφορτωθούμε το παρελθόν όσο το δυνατόν συντομότερα ».

Εντός κι εκτός Κυβερνήσεως δεν συμφώνησαν όλοι με αυτή τη πολιτική.
Ο Nagorski περιγράφει με μοναδική αφηγηματική δεινότητα- που άλλοτε σοκάρει και άλλοτε συναρπάζει- το έργο εκείνων των «Κυνηγών Ναζί» που εργάστηκαν για να πείσουν την κυβέρνησή τους, να ακολουθήσουν και τη δεύτερη και την τρίτη βαθμίδα των ναζιστών εγκληματιών πολέμου. Η σκληρή τους επιμονή είχε ιστορικά αποτελέσματα όπως τις δίκες του Άουσβιτς και τη δίκη των Einsaztgruppen-καθώς και τη δημιουργία του Γραφείου Ειδικών Ερευνών των Ηνωμένων Πολιτειών (OSI), του οποίου η ίδρυση από το Κογκρέσο κατέστη δυνατή από την επιμονή της Elizabeth Holtzman. Το βιβλίο καταπιάνεται επίσης σε μη κυβερνητικές οργανώσεις κυνηγών Ναζί – όπως το Παγκόσμιο Εβραϊκό Κογκρέσο, το οποίο εξέθεσε το ναζιστικό παρελθόν του Kurt Waldheim – και ατομικές προσπάθειες, όπως αυτές της καταδίωξης του ζευγους Klarsfeld για τον Klaus Barbie. Ο Nagorski περιγράφει επίσης το αμφισβητούμενο έργο του Simon Wiesenthal, ο οποίος παρείχε στο Ισραήλ πληροφορίες που οδήγησαν στη σύλληψη του Adolf Eichmann και πολλά, πολλά άλλα.

Η περίπτωση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ(!) και Προέδρου της Αυστρίας (!)Kurt Waldheim έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το λόγο του ότι, κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου υπηρέτησε ως αξιωματικός – σύνδεσμος στη Γιουγκοσλαβία και την Ελλάδα για την Ομάδα Στρατιών Ε΄.

Σήμερα, εβδομήντα τέσσερα χρόνια μετά τη λήξη του Β” Παγκόσμιου πολέμου, το κυνήγι των Ναζί φτάνει στο τέλος του. Οι καταζητούμενοι και οι διώκτες τους είναι ελάχιστοι. Τώρα η ιστορία τους μπορεί και πρέπει να ειπωθεί.

Σε περίπου έξι μήνες αναμένεται το νέο βιβλίο του συγγραφέα με τίτλο «The Year Germany Lost the War : 1941»

Ειρήνη Μανδηλαρά

1

Ο Κόμης του Μοντεχρίστο – Alexandre Dumas

O «Κόμης Μοντεχρίστο» είναι ένα βιβλίο που όλοι επιθυμούμε να διαβάσουμε, πλην όμως δεν είναι κάτι που μπορεί ένας βιβλιόφιλος να το αποφασίσει και τόσο εύκολα! Το πλήρες κείμενο του έργου στην Ελληνική (κι όχι μόνο) μετάφραση ξεπερνά τις 1.000 σελίδες! Κατόπιν έρχεται κι ο φόβος του κλασικού. Δηλαδή του στριφνού, του παλιού και του ξεπερασμένου. Είναι όμως έτσι; Εάν τελικώς συναντηθούμε αναγνωστικά με τον «Κόμη Μοντεχρίστο», θα αντιληφθούμε ότι καταφέρνει και ξεπερνά όλες τις προσδοκίες μας!

Περιμένουμε να βυθιστούμε στις σελίδες μίας περιπέτειας, αλλά το βιβλίο αποδεικνύεται πολύ περισσότερο από αυτό. Ό συγγραφέας του παίρνοντας τον χρόνο του για να ξεδιπλώσει τη πολυπλοκότητα των σχεδίων του, κάνει τα πράγματα πιο βαθιά και πιο ενθουσιώδη. Έτσι η μακροσκελέστατη νουβέλα του Κόμη Μοντεχρίστο αγγίζει τα όρια του ψυχολογικού θρίλερ, του ιστορικού μυθιστορήματος αλλά κι ενός απελπισμένου, ρομαντικού αναγνώσματος.
Κι αυτή η μετάλαξη του ήρωα του από έναν καλοσυνάτο κι ήπιο άνθρωπο σε έναν εκδικητικό άγγελο μας φέρνει για άλλη μία φορά μπροστά στο ερώτημα: το κακό είναι όντως απόλυτο ή μήπως οι κακοί άνθρωποι δύναται να εμφανίσουν χαρακτηριστικά και συμπεριφορές μετανοίας; Η εκδίκηση, ακόμη κι αν αξίζει κάποιος να τη πάρει, καταστρέφει ζωές. Με πρώτη αυτή του ίδιου του εκδικητή.

Αλλά ας δούμε μερικά σημαντικά γεγονότα που έλαβαν χώρα πριν και μετά την συγγραφή και την έκδοση του αριστουργηματικού αυτού έργου:

1838. Ο Αλέξανδρος Δουμάς λάτρεψε τα true crime stories που διάβασε στο βιβλίο του Jacques Peuchet «Απομνημονεύματα από τα Αρχεία της Αστυνομίας των Παρισίων». Ιδιαίτερη εντύπωση του έκανε η μακάβρια ιστορία ενός υποδηματοποιού, του Pierre Picaud, ο οποίος χαρακτηρίστηκε ως προδότης από τρεις άνδρες, οι οποίοι επιθυμούσαν διακαώς την πλούσια αρραβωνιαστικιά του. Η περιπετειώδης, πολυτάραχη και γεμάτη ανατροπές ζωή του Picaud συγκίνησαν τον Δουμά. Κάτι άρχισε να παίρνει μορφή στο μυαλό του.

1842. Ο Jerome Bonaparte, πρώην βασιλιάς της Βεστφαλίας κι αδελφός του Ναπολέοντα, ζήτησε από τον Δουμά να γίνει οδηγός και ξεναγός του γιού του κατά τη διάρκεια της επίσκεψης του δεύτερου στην Ιταλία. Ο Δουμάς ενθάρρυνε τον νεαρό πρίγκιπα να κάνει το ταξίδι του με ένα πλοίο απολαμβάνοντας τις στάσεις στα νησιά Έλβα, Πόρτοφερεο και να φτάσει τελικά στην μακρινή γη του Μοντεχρίστο. Ο Δουμάς συνεπαρμένος από τη φυσική ομορφιά του απομακρυσμένου αυτού τόπου, ορκίστηκε να τιτλοφορήσει την επόμενη νουβέλα του με το όνομα της.

1844-1846 Ο «Κόμης Μοντεχρίστο» πρωτοδημοσιεύτηκε στη Journal des Débats σε δεκαοκτώ συνέχειες από τον Αύγουστο του 1844 έως τον Ιανουάριο του 1846. Σε μορφή βιβλίου πρωτοεκδόθηκε στο Παρίσι από τις εκδόσεις Pétion κι αποτελεί- μαζί με τους «Οι Τρεις Σωματοφύλακες»- το πιο δημοφιλές κι αγαπημένο έργο του Αλέξανδρου Δουμά.

1850 (περίπου). Η πιο γνωστή από τις πρώτες Αγγλικές μεταφράσεις του βιβλίου ανήκει στην
Έμμα Λαβίνια Γκίφφορντ, τη σύζυγο του φημισμένου συγγραφέα Τόμας Χάρντυ.

1878. Ο Άγγλος συγγραφέας και ιστορικός Τζώρτζ Σαίντμπερυ έγραψε στο Fortnightly Review ότι ο «Κόμης Μοντεχρίστο» αποτελεί το πιο δημοφιλές βιβλίο στην Ευρώπη. «Κανένα μυθιστόρημα για αρκετό αριθμό ετών δεν έχει τόσους πολλούς αναγνώστες και δεν έχει διεισδύσει σε τόσες πολλές χώρες».

1880. Ο Αμερικανός πολιτικός, δικηγόρος και στρατηγός Λη Ουάλλας παραδέχτηκε ότι ο «Κόμης Μοντεχρίστο» αποτέλεσε μεγάλη πηγή έμπνευσης για το δικό του βιβλίο με τίτλο «Μπεν Χουρ: Μία ιστορία του Χριστού».

1908. Ξεκινά η σχέση του «Κόμη Μοντεχρίστο» με τον κινηματογράφο. Το ομώνυμο φιλμ σε σκηνοθεσία του Λουίτζι Μάτζι κάνει πρεμιέρα στην Ιταλία. Από τότε και μέχρι σήμερα θα υπάρξουν περί τις 40 κινηματογραφικές και τηλεοπτικές μεταφορές του έργου αυτού, κατατάσσοντας τον συγγραφέα του έναν από τους πιο συχνά προσαρμοζόμενους στη μεγάλη οθόνη παρέα με τους Σαίξπηρ, Ντίκενς και Ντοστογιέφκι.

Η ιστορία του Κόμη Μοντεχρίστο αρχινά όταν ακόμα ονομαζόταν Εντμόν Νταντές.Ήταν 19 χρονών κι εργαζόταν ως αναπληρωτής καπετάνιος στο καράβι «Φαραώ» αντικαθιστώντας το νεκρό καπετάνιο του. Ήταν ένας νεαρός, ατρόμητος άνδρας, γοητευτικός κι ειλικρινής που αγαπούσε και νοιαζόταν το γέρο πατέρα του και την όμορφη αρραβωνιαστικιά του. Η καλοσύνη του και η έλλειψη πονηριάς του Εντμόν θα φέρουν τα πάνω κάτω στη ζωή του, καθώς τρεις άντρες- ο Καντερούς, ο Νταγκλάρ και ο Φερνάν- καραδοκούν τη θέση του, την αρραβωνιαστικιά του και επιθυμούν να εκβιάσουν την σιωπή του. Ο Καντερούς είναι ένας εκ γενετής απατεώνας. Ο Νταγκλάρ τον φθονεί κι εποφθαλμιά τη θέση του στο καράβι. Και ο Φερνάν τον μισεί γιατί είναι ερωτευμένος με την αρραβωνιαστικιά του.
Ο Νταγκλάρ γράφει μια επιστολή προς τον ανώτατο εισαγγελέα κατονομάζοντας τον Εντμόν Νταντές ως επικίνδυνο βοναπαρτιστή, ο οποίος διατηρεί επαφές με τον εξόριστο Ναπολέοντα, και ως δόλιο συνωμότη που μεταφέρει μηνύματα από τον πρώην Αυτοκράτορα στους συντρόφους στην Μασσαλία. Ανυποψίαστος ο Εντμόν Νταντές για την επιστολή του Νταγκλάρ ετοιμάζεται να παντρευτεί την αγαπημένη του και μετά να σαλπάρει καπετάνιος πια του πλοίου «Φαραώ».
Ο εισαγγελέας Ντε Βιλφόρ καλεί και ρωτά τον Εντμόν, σε ποιον απευθυνόταν η επιστολή που του έδωσε ο Ναπολέοντας στη στάση που έκαναν με το καράβι «Φαραώ» στη νήσο Έλβα. Ο πάντα φιλαλήθης Εντμόν δίνοντας στον εισαγγελέα το όνομα «Νουαρτιέ» υπογράφει την καταδίκη του.
Ο εισαγγελέας Ντε Βιλφόρ με συνοπτικές διαδικασίες και χωρίς επίσημη δίκη φυλακίζει τον Εντμόν στα σκοτεινά μπουντρούμια του Φρουρίου Ιφ. Ο Εντμόν μένει έγκλειστος στο Ιφ για 14 ολόκληρα χρόνια έχοντας χάσει τα πάντα. Τη ζωή του, όλους τους ανθρώπους που αγαπούσε κι αρκετή από τη λογική του…
Ξάφνου στο κελί του Εντμόν εμφανίζεται ο Αβάς Φαρία, ένας συγκρατούμενος του ο οποίος σκάβοντας βρέθηκε εκεί κατά λάθος! Ο Αβάς Φαρία γίνεται ο καλός άγγελος του Εντμόν. Τον βοηθάει να δραπετεύσει και να μεταμορφωθεί σε έναν άλλο, διαφορετικό άνθρωπο. Σε έναν ευγενή, μορφωμένο και αντάξιο της Γαλλικής υψηλής κοινωνίας κύριο. Σε έναν Κόμη. Τον Κόμη Μοντεχρίστο. Ο Εντμόν Νταντές έχει πεθάνει πια κι ο Κόμης Μοντεχρίστο που γεννήθηκε από τις στάχτες του, κραδαίνει το κοφτερό σπαθί της δικαιοσύνης, μίας δίκαιης εκδίκησης προς όλους αυτούς που τόσο των αδίκησαν.

H συνέχεια επί χάρτου ή επί της οθόνης. Ταπεινά προτείνω το πρώτο να προηγηθεί του δεύτερου!

Ελληνόγλωσσες μεταφράσεις του έργου :

-Ο Κόμης Μοντεχρίστο (παιδική διασκευή Ρένα Χάτχουτ) εκδόσεις Πατάκη 2014
– Ο Κόμης Μοντεχρίστο (κλασσική λογοτεχνία για παιδιά) εκδόσεις Παπαδόπουλος 2008
– Ο Κόμης του Μόντε-Χρίστο (για ενήλικες) εκδόσεις Εστία 2018

Στην Αγγλική γλώσσα :
– The Count of Monte Cristo εκδόσεις Penguin Classics unabridged edition 2003

Στη Γαλλική γλώσσα:
– Le Comte De Monte Cristo εκδόσεις Fixot 1993

Ειρήνη Μανδηλαρά

4

Για τους λάτρεις του Bram Stoker κι όχι μόνο!

Μεταφράζω από το άρθρο της Jessica Hester στο Οκτωβριάτικο Atlas Obscura:
Ο Bram Stoker δεν ταξίδεψε ποτέ στην Τρανσυλβανία. Όμως, ενώ ερευνούσε και συνέταξε το Dracula , φαίνεται ότι έκανε συχνές .. εκδρομές στη βιβλιοθήκη του Λονδίνου .
Εκεί στη Λονδρέζικη βιβλιοθήκη και μέσω των βιβλίων ο Stoker μεταφέρθηκε στα Καρπάθια Όρη και ξεσκόνισε τα πάντα αναφορικά με την γεωγραφία τους, τη κουζίνα τους και τις δεισιδαιμονίες τους. Άφησε δε και κάποια από τα σημάδια του σε μερικούς από τους τόμους της βιβλιοθήκης. Ο Stoker υπέβαλε αίτηση για κάρτα μέλους στη βιβλιοθήκη το 1890, επτά χρόνια πριν δημοσιεύσει τη βαμπιρική νουβέλα του.
Από την ενδελεχή μελέτη των βιβλίων ο Stoker πήρε σχολαστικά σημειώματα. Έτσι οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι ανάγνωσε το έργο The Book of Were-Wolves, στο οποίο η Sabine Baring-Gould περιέγραψε έναν λυκάνθρωπο «μεγάλος σαν μόσχος με φόντο τον ορίζοντα, η γλώσσα του έξω, και τα μάτια του φεγγοβολούν σαν τις φωτιές των βάλτων».
Για να πάρει μία εικόνα των μοναχικών κάστρων στην κορυφή των οδοντωτών λόφων , ο Stoker στράφηκε σε βιβλία όπως το An Account of the Principalities of Wallachia and Moldavia. Οι σημειώσεις του Stoker ανακαλύφθηκαν το 1913. Το 2008, οι μελετητές Robert Eighteen-Bisang και Elizabeth Miller τις συνέταξαν σε ένα βιβλίο στο Bram Stoker’s Notes for Dracula.
Όταν ο διευθυντής της βιβλιοθήκης, Philip Spedding, είδε αυτόν τον τόμο, αποφάσισε να το ερευνήσει και να δει ποια από τα βιβλία του Stoker που αναφέρονται στο βιβλίο των Bisang/ Miller, υπήρχαν ακόμα στη συλλογή της βιβλιοθήκης. Ο Spedding βρήκε 26 από αυτά. Πολλά φέρουν σχολιασμούς με τις σημειώσεις του Stoker. Στα λευκά περιθώρια των σελίδων βλέπουμε κυρίως τις γραμμές και τους .. σταυρούς του συγγραφέα. Υπάρχουν και χειρόγραφες σημειώσεις στις σελίδες! Το προσωπικό της βιβλιοθήκης πιστεύει τώρα ότι, η κλασσική, πολυαγαπημένη ιστορία του Κόμη Δράκουλα της Τρανσυλβανίας έχει ρίζες στο Λονδίνο!
Οι .. μουτζούρες του Bram Stoker στα βιβλία είναι μια διασκεδαστική υπενθύμιση του τρόπου με τον οποίο τα βιβλία ανοίγουν κόσμους στους αναγνώστες και βοηθούν τους συγγραφείς να δημιουργούν εντελώς καινούργιους!!!

Ειρήνη Μανδηλαρά

1

Βιβλία που μπορείς να διαβάσεις όταν πενθείς.

(Μεταφράζω από ένα πολύ ενδιαφέρον άρθρο της Intependent της 30/1018!)

«Το πένθος είναι τόσο καθολικό όσο και τόσο προσωπικό όπως το δακτυλικό μας αποτύπωμα.Θα συναντήσουμε όλοι το πένθος και την απώλεια σε κάποιο στάδιο – ή σε διάφορα στάδια – καθ “όλη τη διάρκεια της ζωής μας. Είναι τόσο αναπόφευκτο όσο και το αύριο. Το πένθος και η απώλεια περιλαμβάνουν το κυριολεκτικό και το μεταφορικό θάνατο, που έχει βαθμολογηθεί από το πιο απαίσιο έως το λιγότερο απαίσιο. Ο θάνατος ενός παιδιού θεωρείται μακράν χειρότερος από το θάνατο ενός ηλικιωμένου ατόμου. Ο θάνατος των γονέων αναμένεται, ο θάνατος των παιδιών σε καμμία περίπτωση. Οι φυσικές αιτίες δημιουργούν λιγότερα «κύματα» από τις αφύσικες αιτίες. (…)
Είναι δυνατόν να μειώσουμε το αίσθημα της απώλειας;
Παρ όλη τη καθημερινή μας πραγματικότητα , παραμένουμε παραγκωνισμένοι από την απώλεια και τη θλίψη, αδυνατούμε να μιλήσουμε ανοιχτά, το ταμπού που εξακολουθεί να περιβάλλει τον θάνατο στον πολιτισμό μας, καθιστώντας μας σιωπηλούς σε μια εποχή που χρειαζόμαστε τη μεγαλύτερη σύνδεση. Όταν θέλουμε να εκφραστούμε περισσότερο, και να ακουστούμε.
Μπορούν τα βιβλία να βοηθήσουν; Η σύντομη απάντηση είναι ναι, αν και για μια ακόμη φορά, οι απαντήσεις μας είναι τόσο ατομικές όσο και εμείς. Δεν υπάρχει ένα ενιαίο βιβλίο για το πένθος, τη θλίψη και την απώλεια, για το τι μας λυπεί ή και και τι έχουμε χάσει; Πότε και υπό ποιες συνθήκες; Επιτρέπεται να αισθανόμαστε συναισθήματα πέρα από τη θλίψη, τη λύπη; Τι γίνεται αν είμαστε γεμάτοι οργή μέσα από το πένθος μας – υπάρχει ένα βιβλίο γι “αυτό; (Ναι, βλέπε παρακάτω).
Πολλές φορές το πένθος και η απώλειά μας δεν περιλαμβάνουν πραγματικές κηδείες, αλλά εξακολουθούμε να πενθούμε και να θλιβόμαστε; Το τέλος ενός γάμου ή μιας ερωτικής σχέσης – μετράει αυτό; Φυσικά και μετράει. Το πένθος είναι ένα φάντασμα…
Δεν έχει σημασία πόσο βιβλιόφιλοι είμαστε, δεν έχει νόημα να προσπαθούμε να συγκεντρωθούμε στην ανάγνωση για το πένθος όταν είμαστε στα αρχικά στάδια του. Θα διαβάζουμε την ίδια φράση ξανά και ξανά, επειδή το πένθος είναι σαν τη .. διάσειση. Πηγαίνουμε για μια βόλτα αντ “αυτού, ή κάνουμε μια βουτιά, ή μια άσκηση γιόγκα. Είναι μέσα σας και δεν μπορεί να βιαστεί. Το πένθος είναι εξαντλητικό, σκληρό, καταστρέφει τη συγκέντρωσή μας, τα μοτίβα του ύπνου μας και την όρεξή μας – είναι τόσο πολύ στο σώμα μας όσο το κεφάλι μας.

1 On Grief & Grieving Elisabeth Kübler-Ross

Η Kübler-Ross προσδιορίζει τα πέντε στάδια της θλίψης (άρνηση, οργή, διαπραγμάτευση, κατάθλιψη, αποδοχή). Η θλίψη μας είναι τόσο ξεχωριστή όσο και η ζωή μας»… Η θλίψη της Lucy Hone γράφτηκε αφού η 12χρονη κόρη της πέθανε σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα. Πώς μπορεί κανείς να συνέλθει μετά από αυτό;

2 Healthy Healing Michelle Steinke-Baumgard

Η Michelle εξετάζει τη χρήση άσκησης για την επεξεργασία της θλίψης και της απώλειας. Μετά το θάνατο του συζύγου της σε αεροπορικό δυστύχημα, διαπίστωσε ότι τα βιβλία που σχεδιάστηκαν για να την βοηθήσουν με τη θλίψη της, την έκαναν να αισθάνεται χειρότερα..

3 You’ll Get Over It: The Rage of Bereavement Virginia Ironside

Το πένθος μπορεί να εκδηλωθεί τόσο με θυμό, όσο και με θλίψη. Η έκφραση του θυμού παραμένει ταμπού, γεγονός που μπορεί να καταστήσει την πένθιμη διαδικασία ακόμα πιο απομονωτική…

4 I’m Grieving As Fast As I Can Linda Feinberg

Αυτό το βιβλίο εξετάζει το ενδεχόμενο να χάσει κάποιος το σύντροφο της ζωής του ενώ είναι ακόμα νέος. «Υπάρχουν τόσες πολλές ειρωνείες όταν κάποιος πεθαίνει», γράφε η Feinbergι. «Το πρόσωπο που χρειάζεσαιai περισσότερο για να σe βοηθήσεi με αυτή την εμπειρία είναι το πρόσωπο που πέθανε … Ξοδεύεις ολόκληρη την ενήλικη ζωή σου περιμένοντας τις Παρασκευές, αλλά μετά από κάποιον που πεθαίνει, ζεις όλη σου τη ζωή για τις Δευτέρες».

5 Tibetan Book of Living & Dying Sogyal Rinpoche

Το κλασικό ουσιαστικά Θιβετιανό βιβλίο των νεκρών που ξαναγράφτηκε για τους Δυτικούς αναγνώστες, παρουσιάζει τις τεράστιες δύσκολες ιδέες όπως η έγερση, η συμπόνια, οι πρακτικές του θανάτου, η διαδικασία του θανάτου και τα επακόλουθά του. Είναι γραμμένο με μεγάλη απλότητα, είναι παρηγορητικό σαν ζεστή κουβέρτα, αλλά χωρίς επικάλυψη με ζάχαρη, ευφημισμό ή συναισθηματικότητα: «Ίσως ο βαθύτερος λόγος για τον οποίο φοβόμαστε τον θάνατο είναι επειδή δεν γνωρίζουμε ποιοι είμαστε».

6 When Things Fall Apart Pema Chodron

«Όταν τα πράγματα πέφτουν .. εκτός» η Pema Chodron, προσφέρει «συμβουλές καρδιάς για δύσκολους καιρούς» καταρρίπτοντας το μύθο ότι οι γενναίοι άνθρωποι δεν φοβούνται.

7 A Year of Magical Thinking Joan Didion

Εάν η αυτοβοήθεια ή η φιλοσοφία δεν είναι το φόρτε σας, δοκιμάστε τη λογοτεχνία. Το A Year Of Magical Thinking είναι ένα έργο που πραγματεύεται την απώλεια του συζύγου της.

Και τέλος … για τα παιδιά

Το Goodbye Mog της Judith Kerr μιλάει για το θάνατο μιας πολύ γριάς, αγαπημένης γάτας που είναι τόσο κουρασμένη, που θέλει να κοιμηθεί για πάντα. Για απώλειες μεγαλύτερες από τα μικρά ζώα, ο Pat Thomas’s με το βιβλίο I Miss You: A First Look At Death είναι εξαιρετικό για μικρά παιδιά. Και για τους προ-εφήβους, η απίθανη Jacqueline Wilson προσφέρει τηVicky Angel, και αφορά ένα κορίτσι της οποίας ο καλύτερος φίλος πεθαίνει.»

Για όσους φίλους είχαν τη υπομονή να διαβάσουν το άρθρο αυτό κι έφτασαν ως εδώ, κάτω-κάτω, να προσθέσω ένα ακόμη πολύ βοηθητικό βιβλίο για διαζευγμένους το Crazy Time : Surviving Divorce and Building a New Life της Abigail Trafford!

Ειρήνη Μανδηλαρά.

1

Περί βιβλιοεξώφυλλων!

Δύο μήνες πριν τα Χριστούγεννα η ανά το κόσμο βιβλιοέκδοση και βιβλιοπαραγωγή έχουν τη τιμητική τους. Πολλοί εκδότες και συγγραφείς κρατούν στη φαρέτρα τους τα καλύτερα για το τέλος της κάθε χρονιάς. Περνώντας τους νέους και τους προσεχείς τίτλους στο site του eshop μας, δεν κρύβω ότι έχω ξετρελαθεί από την πανσπερμία εξώφυλλων και πρωτότυπων πλοκών και στις δύο μεγάλες κατηγορίες βιβλίων. Fiction και Non-Fiction. Πολλά από τα book covers είναι τόσο μαγικά, που μετατρέπουν τα βιβλία από κάτι τις το χάρτινο σε παγωτό σορμπέ ας πούμε!
Μεταφράζω ένα μεγάλο απόσπασμα άρθρου της εφημερίδας Telegraph, το οποίο προσπαθεί να μας εξηγήσει γιατί το βιβλιοεξώφυλλο είναι τόσο θελκτικό για εμάς τους βιβλιολάτρες!
«Οι σχεδιαστές εξώφυλλων έχουν ένα και μόνο σκοπό: να αποπλανήσουν! Το πώς το κάνουν, αποκαλύπτει περισσότερα από ό, τι θα σκεφτόμασταν για τους συγγραφείς και τους εκδότες. Η Αμερικανίδα τυπογράφος Beatrice Warde είπε κάποτε ότι ένα βιβλίο θα πρέπει να είναι σαν ένα ποτήρι κρασιού, σαφές και διακριτικό, «επειδή ο connoisseurκρίνει το κρασί εν μέρει από το χρώμα του και είναι ανυπόμονος για οτιδήποτε το μεταβάλλει». Αλλά από τα τέλη του 19ου αιώνα και έπειτα, τα βιβλία έχουν συχνά ντυθεί με γοητευτικές και αποπλανητικές διαφημίσεις για τον εαυτό τους. Ενώ πολλοί ιδεαλιστές connoisseurs της λογοτεχνίας επιθυμούν να σερβίρουν την πρόζα τους σε καθαρά κρυστάλλινα ποτήρια, πώς θα επέλεγε άραγε ο αναγνώστης ανάμεσα στα κομμάτια των κειμένων των οποίων τα .. καλύμματα τους τουλάχιστον δεν υπονοούν τα περιεχόμενα τους; (…)
Είναι σίγουρα αλήθεια ότι σε όλη την εκδοτική ιστορία, όσο πιο υψηλό ή σεβαστό θεωρείται το βιβλίο, τόσο πιο αφηρημένη είναι η κάλυψή του εξωφύλλου του. Δεν θα δούμε εύκολα μια εικόνα του Ιησού σε μια Βίβλο για ενήλικες. Τα βιβλία της ποίησης είναι σχεδόν πάντα ντυμένα με απλά μοτίβα. Όπως ο J D Salinger – ο οποίος θα επιτρέψει να εμφανιστεί μόνο λίγο κείμενο στα εξώφυλλα των μυθιστορημάτων του – ο Μίλερ πιστεύει ότι τα αγνότερα εξώφυλλα είναι picture-free. (..)
Όταν ο Victor Gollancz ίδρυσε την εκδοτική του εταιρεία το 1928, προσέλαβε τον Stanley Morison (ο οποίος ξανασχεδιάζει τους The Times τέσσερα χρόνια αργότερα και χαρίζει στον κόσμο το γραμματοσειρά Times New Roman) για να σχεδιάσει τα φτηνά paperbacks του και χρησιμοποιώντας μόνο απλά κίτρινα καλύμματα, διότι το χρώμα αυτό ξεχώριζε καλύτερα στη .. καπνισμένη ατμόσφαιρα των σιδηροδρομικών σταθμών! Στη Γαλλία και την Ιταλία, το «une jaune» ή το «un giallo» ήταν αντίστοιχα οι slang όροι για τη φτηνή μυθοπλασία. Η ιδέα για το branding και τη χρωματική κωδικοποίηση εκ μέρους των θεματογραφιών (πορτοκαλί για μυθοπλασία, μπλε για βιογραφία κλπ.) αναπτύχθηκε αρχικά από την Albatross Publishing στη Γερμανία πριν εγκριθεί από τον Penguin το 1935. Παρόλο που οι γνώστες του βιβλιοεμπορίου μπορούν από μακριά να ξεχωρίσουν ένα βιβλίο των εκδόσεων Bloomsbury από εκείνο των εκδόσεων Canongate, οι ημέρες του «publisher branding» δίνουν τη σκυτάλη στην εποχή του «author branding». Θα ήταν δύσκολο να αποσυνδεθεί ο Louis de Bernières από τις ακανόνιστες ακουαρέλες του Jeff Fisher ή τα σκωτσέζικα μυθιστορήματα του Alexander McCall Smith από τις τολμηρές μπλοκ-εκτυπώσεις του Iain McIntosh.»
Στις φωτογραφίες 9 από τα ωραιότερα εξώφυλλα βιβλίων για το 2017 από το designyoutrust.com

Ειρήνη Μανδηλαρά

1

Το βιβλίο του Hygge Ο δανέζικος τρόπος να ζεις καλά

Hygge. (προφέρεται χου-ν-κε) Ή απλώς «ζεστή οικειότητα» , «ζεστασιά», «ανάπαυση», «χαλάρωση». Η ακριβής μετάφραση δεν έχει σημασία. Το σημαντικό είναι να το αισθάνεσαι. Το hygge είναι η Δανέζικη λέξη, η αίσθηση του να βρίσκεσαι στο σπίτι σου περικυκλωμένος από όσους αγαπάς. Π.χ. είναι Κυριακή, είσαι αραχτός/η στο καναπέ σου, ο/η σύντροφος σου παίζει με το σκύλο/τη γάτα, έξω λυσσομανά μία καταιγίδα, μέσα ανάβει το τζάκι, μερικά κεριά και στο τραπεζάκι δίπλα σου σε περιμένει ένα πιάτο με φρέσκα γλυκά (ή σουβλάκια ή ότι άλλο φαγώσιμο .. μπινελίκι θα συμπλήρωνα εγώ ως γνήσια Ελληνίς). Τι να μας πουν οι Δανοί για την ευτυχία, το hygge κλπ. θα αναρωτηθεί κάποιος. Έλα που αρκετές έρευνες τους κατατάσσουν σε έναν από τους πιο ευτυχισμένους λαούς του Κόσμου (!!!). Οι Δανοί σαν αισθανθούν στρεσαρισμένοι, ανάβουν στο χώρο που βρίσκονται ένα κερί ή μία λάμπα, τρώνε κέικ, γλυκά φορώντας κάποια από τα παλιά, άνετα ρούχα τους. Αν αυτό δεν πιάσει, αρπάζουν ένα ραβδί, φορούν τις μπότες τους και βγαίνουν για περπάτημα στη φύση. Είναι εύκολο κι οικονομικό να γίνεις/να είσαι hygge. Μόλις γίνεις hygge, μόλις το συνειδητοποιήσεις δεν έχεις παρά να χειροκροτήσεις!

Ακολουθούν μερικά αποσπάσματα από το bestseller βιβλίο The Little Book of Hygge : The Danish Way to Live Well, συγγρ. Meik Wiking, του οποίου η Ελληνική μετάφραση κυκλοφόρησε πριν λίγες μέρες:

“It doesn’t cost money to light a room correctly—but it does require culture.”
“Hygge is about giving your responsible, stressed-out achiever adult a break. Relax.”
“the best predictor of whether we are happy or not is our social relationships.”
“The key to surviving four seasons in one day is layers. You should always bring another cardigan. You can’t hygge when you are cold.”
“The rule of thumb is: the lower the temperature of the light, the more hygge. A camera flash is around 5,500 Kelvin (K), fluorescent tubes are 5,000K, incandescent lamps 3,000K, while sunsets and wood and candle flames are about 1,800K. That is your hygge sweet spot.”
“Hygge is humble and slow. It is choosing rustic over new, simple over posh and ambience over excitement. In many ways, hygge might be the Danish cousin to slow and simple living.”
“Live life today like there is no coffee tomorrow.”

(σκίτσο Matte Blease)

https://books.gr/…/the-little-book-of-hygge-the-danish-way…/
https://books.gr/…/το-βιβλίο-του-hygge-ο-δανέζικος-τρόπος-ν…

Ειρήνη Μανδηλαρά